Wie in Drenthe psychische hulp zoekt voor bijvoorbeeld autisme of ADHD, moet vaak maanden wachten. In de eerste helft van 2026 was de gemiddelde wachttijd bijna 26 weken. Dat is ruim elf weken langer dan de landelijk afgesproken maximale wachttijd. Bovendien zijn de wachttijden de afgelopen jaren verder opgelopen. Dat blijkt uit onderzoek van Independer op basis van cijfers van Vektis.

Voor mensen met autisme, ADHD en andere neurobiologische ontwikkelingsstoornissen was de gemiddelde wachttijd in Drenthe van januari tot en met juni 2026 25,6 weken. Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen zijn aangeboren psychische of neurologische aandoeningen die vroeg in de kindertijd ontstaan en de normale ontwikkeling van de hersenen beïnvloeden. Voordat patiënten voor een eerste gesprek, de intake, mochten komen, moesten zij gemiddeld 16,9 weken wachten. De wachttijden verschillen per zorgaanbieder.

Binnen de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) is afgesproken dat patiënten binnen vier weken een intake moeten krijgen. Vervolgens moet binnen veertien weken na hun verwijzing met een behandeling kunnen worden begonnen. In Drenthe werden beide normen voor deze groep patiënten ruim overschreden.

Wachttijden verder opgelopen

De situatie is de afgelopen jaren verslechterd. In vergelijking met 2023 is de gemiddelde wachttijd voor mensen met autisme of ADHD in Drenthe met 2,8 weken toegenomen. In de zes onderzochte maanden van 2026 lag de wachttijd bij alle maanden boven de afgesproken norm. Drenthe staat niet alleen. In heel Nederland zijn de wachttijden voor mensen met autisme en ADHD hoog. Landelijk bedroeg de gemiddelde wachttijd in de eerste helft van 2026 24,2 weken.

Volgens Bas Knopperts, zorgverzekeringsexpert bij Independer, zijn de lange wachttijden zorgelijk. Vooral voor mensen die door hun klachten vastlopen in het dagelijks leven, kan het lang duren voordat zij passende hulp krijgen.

Ook bij andere psychische aandoeningen moeten patiënten vaak lang wachten. Zo bedraagt de gemiddelde wachttijd voor mensen met persoonlijkheidsstoornissen in Drenthe 23,4 weken.

Hulp bij lange wachttijden

Mensen die lang op psychische hulp moeten wachten, kunnen hun zorgverzekeraar inschakelen. Via zogenoemde wachtlijstbemiddeling kan de verzekeraar zoeken naar een andere behandelaar die eerder plek heeft.

Dat kan ook een zorgaanbieder buiten Drenthe zijn. Patiënten hoeven niet te wachten totdat de maximale wachttijd van veertien weken is verstreken om hiervan gebruik te maken. Volgens Independer is een kortere wachttijd niet altijd mogelijk, maar kan bemiddeling wel helpen om eerder passende zorg te vinden.

Over het onderzoek

Independer onderzocht de wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ). Hiervoor gebruikte het bedrijf cijfers van Vektis, dat gegevens verzamelt van GGZ-aanbieders in heel Nederland, waaronder zelfstandige behandelaren. Het onderzoek gaat alleen over GGZ-zorg die door de zorgverzekering wordt vergoed.