Er is één onmisbare grondstof als Europa de defensieproductie flink wil opschroeven: wolfraam, een keihard metaal. Nu China en de VS de export van het metaal beperken, schiet de prijs omhoog. In anderhalf jaar tijd is het metaal negen keer zo duur geworden.

Het Centre for Materials & Resilience (CMR), dat de beschikbaarheid van cruciale grondstoffen onderzoekt, zegt tegen de NOS dat Europa meer wolfraam voor zichzelf moet houden. En daar speelt recyclebedrijf Recyclingbedrijf Cirkulaer in Emmen speelt daarin een steeds belangrijkere rol, aangezien het metaal hard nodig is voor raketten, kogels en bepantsering.

Wolfraam hergebruiken

Ook Henk van der Stouwe van Cirkulaer ziet de prijs oplopen. "We zamelen frezen, boren, wisselplaten en messen in", zegt Van der Stouwe, die het wolfraam eruit terugwint en doorverkoopt. Hij krijgt zijn grondstoffen via de metaalbewerkende industrie en de houtindustrie, die speciale messen gebruikt.

Het recyclen is een gespecialiseerd proces. "Het harde metaal slijt nauwelijks, maar het is wel te verpulveren. Met een chemisch proces wordt het gescheiden van de andere metalen. Er blijft een poeder over dat opnieuw te gebruiken is als wolfraam", legt Van der Stouwe uit.

"We hebben veel afnemers in Duitsland. Dat kan zijn voor de productie van gereedschap, coatings of voor de wapenindustrie."

Nog hogere prijzen te verwachten

Van der Stouwe verwacht dat de prijzen nog verder stijgen doordat er in Europa tekorten kunnen ontstaan. Daarom probeert zijn bedrijf het schroot en het herwonnen wolfraam binnen Europa te houden.

Eerder kocht hij wolfraam in voor 12 tot 20 euro per kilo; inmiddels ligt de inkoopprijs op zo'n 100 euro per kilo. Dat leidt ook tot meer interesse in de recycling van het metaal. "Gelukszoekers", noemt Van der Stouwe de nieuwe concurrenten.

China is de baas

Recycling is belangrijk wanneer de prijs stijgt, zoals nu. Een nieuwe mijn bouw je namelijk niet zomaar. "Dat duurt jaren", zegt Benjamin Sprecher, industrieel ecoloog bij de TU Delft. "En je gaat geen honderden miljoenen euro's in een mijn investeren als je niet zeker weet dat je de grondstof tien tot vijftien jaar lang kunt verkopen."

Bovendien waarschuwt Sprecher: "Als Europa besluit om meer wolfraam te mijnen, kan China de kraan juist weer openzetten. Daardoor daalt de prijs en is het voor Europese ondernemers niet meer rendabel om langdurig in een mijn te investeren."

'Garanties voor bedrijven nodig'

Daarom moet Europa een duidelijke strategie hanteren, staat in het rapport van de CMR. Europa zou ondernemers die op het eigen continent naar wolfraam willen zoeken, jarenlange garanties moeten bieden.

Daarnaast wordt er in Europa al wolfraam gerecycled, zoals in Emmen, maar dat kan nog op grotere schaal. Die voorraad moet dan vervolgens in Europa blijven. En als Europese bedrijven en landen wolfraam nodig hebben, zouden ze het hier moeten kopen. "Buy European", besluit Sprecher.