Wat hebben Vincent van Gogh, verpleging en mentale gezondheid met elkaar te maken? Behoorlijk veel. In het kerkje in Zweeloo en de KunstenaarsHerberg is een expositie te zien die deze drie thema’s met elkaar verbindt.

De expositie is het resultaat van een samenwerking tussen de vakgroep Verpleegkunde van GGZ Drenthe, Het Buitengasthuis en Kunstkring Zweeloo. Het is de bedoeling om op deze manier verpleegkundigen in de schijnwerpers te zetten.

Diagnose

Vincent van Gogh worstelde met psychische problemen, wat terug te zien is in zijn werk. Na zijn dood deden experts onderzoek naar zijn mentale gezondheid. Waarschijnlijk had hij een bipolaire stemmingsstoornis in combinatie met een borderlinepersoonlijkheidsstoornis.

De zuster

De kunstenaar verbleef enige tijd in een instelling in Frankrijk voor behandeling. Hij maakte daar zo’n 150 kunstwerken, waaronder een portret van zijn arts. Een verpleegster schilderde hij echter nooit.

Kunstenaar Susan Ekkel besloot daarom in 2026 zuster Epiphony in een schilderij vast te leggen. “Waarom heeft hij de artsen wel geschilderd en de zusters niet? Naar aanleiding van een foto kon het schilderij gemaakt worden”, legt projectleider Johan Lambregts uit.

Mentale gezondheid

Lambregts vindt het belangrijk om aandacht te geven aan mentale problemen. “Eén op de vier Nederlanders heeft een psychische aandoening.” Het ziekteverzuim door mentale problemen blijft stijgen in Nederland. In het eerste kwartaal van 2025 lag het verzuimpercentage opnieuw hoger dan een jaar eerder.

Onlangs kwam naar buiten dat de Nederlandse Staat aansprakelijk is gesteld voor te lange wachtlijsten in de ggz. Stichting Recht op GGZ vindt dat het wachten patiënten met ernstige psychische aandoeningen grote problemen oplevert.

Op reis

De expositie in de Zweeler Kerk is tot eind augustus te bezichtigen op woensdag-, vrijdag- en zaterdagmiddag. De reizende expositie in de KunstenaarsHerberg is tot 5 juni te bekijken op vrijdag-, zaterdag- en zondagmiddag. “Kunst helpt enorm bij herstel”, besluit Lambregts.